pozwala przejść do poprzeniej strony                                                                                      
  1.     O Veni•Vidi
  2. Narząd wzroku
  3. Usługi
  4. Dla rodziców
  5. Dla dorosłych
  6. Niewidomości
  7. Artykuły
  8. Kontakt

NARZĄD WROKU - BUDOWA I FUNKCJONOWANIE

Jak człowiek widzi?


Światło, które wpada do oka przechodzi przez wszystkie ośrodki optyczne w taki sposób, aby dotrzeć do siatkówki. Pierwszym elementem oka, jaki światło napotyka na swojej drodze w oku jest rogówka. Stanowi ona wraz z soczewką główną składową układu optycznego oka. Rogówka charakteryzuje się stałą wartością siły refrakcji, czyli siły łamiącej układu optycznego, która wynosi 42 dioptrie. Soczewka dzięki swojej budowie ma refrakcję zmienną na poziomie 13-26 dioptrii. Powodem tego są mięśnie, które zmieniają krzywiznę soczewki poprzez jej odpowiednie napinanie. Dzięki takiej budowie soczewki oko ludzkie ma możliwość akomodacji i zapewnia ostrość widzenia na bardzo zróżnicowanych odległościach. Przez soczewkę nie przechodzi jednak cała wiązka światła padająca na rogówkę. Jest to spowodowane tym, że większa część szerokiej wiązki zostaje odbita przez twardówkę. W tej sytuacji tylko pozostała część światła przechodząc przez źrenicę dociera do siatkówki.

Tekst alternatywny

Funkcją źrenicy jest regulowanie ilości światła docierającego na siatkówkę. Obraz powstający na siatkówce jest rzeczywisty, ale odwrócony i pomniejszony. Układ ten jest tak stworzony, aby skupiał na siatkówce równoległą wiązkę światła z zewnątrz. Wiązka światła, która dociera na siatkówkę zostaje pochłonięta.


W nabłonku receptorowym znajdują się czopki i pręciki. Czopków jest 6,7 mln, natomiast pręcików 120 mln. Czopki odpowiadają za widzenie barwne i funkcjonują tylko przy odpowiednio dużym natężeniu światła. Z kolei pręciki są odpowiedzialne za widzenie zmierzchowe. Maksymalne skupienie czopków występuje w miejscu określanym mianem plamki żółtej. Gdy obraz powstaje w tym właśnie miejscu człowiek widzi go najdokładniej. W warunkach mniejszego natężenia światła, gdy nie może ono pobudzić czopków, ich rolę przejmują pręciki. Dzięki nim człowiek widzi przy dużo mniejszym natężeniu światła, niemniej widzi wówczas znacznie gorzej. Informacja z komórek receptorowych przekazywana jest za pomocą dróg wzrokowych do odpowiednich obszarów w mózgu ‒ w tym przypadku do kory wzrokowej.


Jak działa ludzkie oko?


Światło, jakie wpada do oka, przenika przez rogówkę, komorę przednią oka, soczewkę i ciało szkliste, kończy zaś swój bieg na siatkówce. Wywołuje wówczas wrażenie wzrokowe przekazywane do mózgu poprzez nerwy łączące się w nerw wzrokowy. Rogówka ‒ wraz z cieczą wodnistą, soczewką i ciałem szklistym ‒ tworzy układ skupiający promienie światła tak, aby na siatkówce ukazywał się ostry obraz obserwowanego obiektu i żeby tym samym dawał jak najostrzejsze wrażenie wzrokowe..


Soczewka ma możliwość zmiany swojego kształtu, co przekłada się na zmienność jej mocy optycznej. Dzięki temu na siatkówce ogniskują się różne obiekty znajdujące się w przestrzeni w zróżnicowanych odległościach od oka. Tego typu zdolność oka określa się mianem akomodacji. Ostrość widzenia występuje wówczas, gdy ognisko obrazowe pokrywa się z siatkówką.


Jeśli oko nie może z jakichś powodów zogniskować światła dokładnie na siatkówce określa się to wówczas mianem wady wzroku. Moc optyczna oka nieakomodującego wynosi około +60 dioptrii, z czego około dwóch trzecich tej mocy przypada na rogówkę.


Soczewka ma możliwość zmiany swojego kształtu, co przekłada się na zmienność jej mocy optycznej. Dzięki temu na siatkówce ogniskują się różne obiekty znajdujące się w przestrzeni w zróżnicowanych odległościach od oka. Tego typu zdolność oka określa się mianem akomodacji. Ostrość widzenia występuje wówczas, gdy ognisko obrazowe pokrywa się z siatkówką.


Siatkówka jest odbiornikiem promieniowania elektromagnetycznego. Składa się z dwóch rodzajów komórek światłoczułych ‒ czopków i pręcików połączonych z mózgiem przy pomocy nerwów. Czopki o relatywnie niskiej czułości odpowiedzialne są za obserwację w warunkach światła dziennego. Maksymalne zagęszczenie czopków koncentruje się w dołku środkowym. Gdy obraz obserwowanego obiektu znajdzie się dokładnie w tym obszarze człowiek odczuwa wówczas najlepszą zdolność rozdzielczą. Wraz z obniżaniem się natężenia światła wpadającego do oka zwiększa się średnica źrenicy. W chwili, gdy czułość czopków jest niewystarczająca do realizowania obserwacji ‒ mimo dużych wymiarów źrenicy ‒ funkcję receptorów przejmują pręciki. Znajdują się one poza dołkiem środkowym. Ich największe zagęszczenie występuje w odległości kątowej 15 stopni od jego środka. Stąd właśnie zdolność widzenia w nocy określa się mianem „widzenia peryferyjnego”. W warunkach dużego natężenia światła pręciki chronione są przed jego nadmiarem przy użyciu specjalnego barwnika. Jego działanie możemy zaobserwować robiąc proste doświadczenie. Wystarczy przejść z ciemnego pokoju do jasnego, albo na odwrót, a wystąpi wówczas efekt olśnienia. Przystosowanie wzroku do warunków oświetlenia nazywa się adaptacją.

Tekst alternatywny

Tam, gdzie połączenia nerwowe elementów światłoczułych z mózgiem tworzą wspólny nerw wzrokowy powstaje plamka ślepa całkowicie pozbawiona czopków i pręcików. Jeśli obraz obserwowanego obiektu znajdzie się w tym miejscu wówczas wrażenie wzrokowe nie zostanie odebrane i obserwator nie zauważy tego obiektu.


Para oczu u człowieka - dlaczego?


U człowieka patrzącego na jakiś obiekt znajdujący się bardzo daleko od niego osie patrzenia obu oczu ustawione są prawie równolegle. Jeżeli obiekt ten zbliży się do obserwatora wtedy mięśnie gałek ocznych będą zmieniać położenie gałek tak, aby osie widzenia podążały za tym obiektem, a tym samym, żeby się przecięły. Jest to zjawisko konwergencji. Im bliżej oczu znajdzie się dany obiekt, tym osie patrzenia przetną się pod większym kątem. Analizując ten kąt mózg człowieka wyciąga wniosek na temat odległości obserwowanego obiektu od oczu. Widać na tym przykładzie, że gdyby człowiek miał tylko jedno oko to bardzo trudno byłoby mu określać odległość obserwowanych obiektów od siebie.


Świat przekręcony o 180 stopni


Obraz obserwowanego obiektu na siatkówce odwrócony jest o 180 stopni w płaszczyźnie pionowej. Wynika to z budowy oka, w którym soczewka odwraca obraz. W pierwszych dniach życia niemowlęcia jego mózg uczy się widzieć prawidłowy obraz poprzez obracanie go. W późniejszym życiu ludzkie oczy czynią to automatycznie. Jak zatem widać, niemowlę widzi ludzi „do góry nogami”. Musi upłynąć pewien czas, aby zaczęło widzieć normalnie.

Już niebawem cały świat nie będzie „do góry nogami”

Partnerzy:
Tekst alternatywny   Tekst alternatywny Tekst alternatywny  
Copyright © 2015 Veni●Vidi TERAPIA I REHABILITACJA WZROKU. Wszelkie prawa zastrzeżone. │ Polityka prywatności